ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Kasım 2026'da gerçekleşecek gökyüzü olaylarının takvimini paylaştı. Ay boyunca meteor yağmurları, gezegenlerin yakın görünümü ve dolunay gibi astronomi meraklılarının takip edebileceği gelişmeler yaşanacak.
Kasım ayının öne çıkan olayları arasında 12 Kasım'daki Kuzey Taurid meteor yağmuru, 15-16 Kasım'daki Mars-Jüpiter yakınlaşması, Leonid meteor yağmuru ve 24 Kasım'daki Süper Ay bulunuyor.
12 Kasım'da gökyüzünde ateş topları görülebilecek
Kasım ayının ilk önemli gökyüzü olaylarından biri Kuzey Taurid meteor yağmuru olacak. 12 Kasım'da en yoğun dönemine ulaşması beklenen meteor yağmurunda, uygun hava ve gözlem koşullarında saatte yaklaşık 5 meteor görülebilecek.
Taurid meteor yağmurunu diğerlerinden ayıran özellik ise zaman zaman ortaya çıkan son derece parlak meteorlar. Ateş topu olarak adlandırılan bu gök cisimleri, gökyüzünde belirgin ışık izleri bırakabiliyor.
Gözlem yapmak isteyenlerin şehir aydınlatmalarından uzak, karanlık ve görüş alanı açık bölgeleri tercih etmesi öneriliyor.
15-16 Kasım'da Mars ve Jüpiter yan yana görünecek
Kasım ayının bir diğer gökyüzü olayı Mars ile Jüpiter'in yakın görünümü olacak. 15 ve 16 Kasım tarihlerinde iki gezegen, Dünya'dan bakıldığında yaklaşık 1,2 derecelik açısal mesafede bulunacak.
Bu yakınlık, gezegenlerin uzayda birbirine yaklaştığı anlamına gelmiyor. Dünya'dan yapılan gözlemde aynı doğrultuya yakın konumlanmaları nedeniyle yan yana görünmeleri bekleniyor.
Gökyüzünü izlemek isteyenlerin gün doğumundan önce güneydoğu yönüne bakması gerekiyor. Daha parlak görünen Jüpiter'in yakınında, kızılımsı görüntüsüyle Mars da çıplak gözle seçilebilecek.
17-18 Kasım Leonid meteor yağmuru zirve yapacak
Kasım ayının en çok beklenen astronomi olaylarından biri de Leonid meteor yağmuru olacak. 17 Kasım'ı 18 Kasım'a bağlayan gece, özellikle sabaha karşı saatlerde gökyüzünde çok sayıda kayan yıldız görülebilecek.
NASA'nın tahminlerine göre uygun koşullarda saatte yaklaşık 15 meteor gözlemlenebilecek. Ancak hava durumu, ışık kirliliği ve Ay'ın parlaklığı görülebilecek meteor sayısını etkileyebilecek.
Leonid meteor yağmuru, Dünya'nın 55P/Tempel-Tuttle kuyruklu yıldızının yörüngesinde bıraktığı parçacıklardan geçmesiyle meydana geliyor. Atmosfere yüksek hızla giren parçacıklar, gökyüzünde parlak ışık çizgileri oluşturuyor.
En iyi gözlem için Ay'ın batmasının ardından gün doğumuna kadar olan saatlerin değerlendirilmesi tavsiye ediliyor.
18 Kasım'da Voyager 1 tarihi mesafeye ulaşacak
Kasım ayının önemli gelişmelerinden biri de Dünya'dan milyarlarca kilometre uzakta yaşanacak. NASA'nın 1977 yılında fırlattığı Voyager 1 uzay aracı, 18 Kasım 2026'da Dünya'dan bir ışık günü uzaklığa ulaşacak.
Yaklaşık 25,9 milyar kilometreye karşılık gelen bu mesafe, ışığın uzay aracı ile Dünya arasındaki tek yönlü yolculuğunu yaklaşık 24 saatte tamamlaması anlamına geliyor.
Yaklaşık 49 yıldır uzay yolculuğunu sürdüren Voyager 1, yıldızlararası uzaydan bilimsel veriler göndermeye devam ediyor. İnsanlık tarihinin en uzun soluklu uzay görevlerinden birini sürdüren aracın bu kilometre taşı, NASA tarafından 17 Kasım'da düzenlenecek özel etkinlikle de kutlanacak.
24 Kasım'da Süper Ay görülecek
Kasım ayının son büyük gökyüzü olayı 24 Kasım'da gerçekleşecek. Dolunayın Ay'ın Dünya'ya görece yakın konumda bulunduğu döneme denk gelmesiyle Süper Ay görüntüsü ortaya çıkacak.
Ay'ın yörüngesi tam dairesel olmadığı için Dünya'ya uzaklığı sürekli değişiyor. Dolunayın Dünya'ya daha yakın olduğu zamanlarda Ay, diğer dolunaylara kıyasla biraz daha büyük ve parlak görünebiliyor.
NASA'nın takvimine göre 24 Kasım'daki Süper Ay, art arda gerçekleşecek üç Süper Ay döneminin ilki olacak. Aralık ve Ocak aylarında da benzer görüntüler izlenebilecek.
Meteor yağmuru nasıl izlenir? Teleskop gerekiyor mu?
Kasım ayındaki meteor yağmurlarını takip etmek için teleskop veya dürbün kullanmak gerekmiyor. Çıplak gözle yapılacak gözlemler, gökyüzünün geniş bir bölümünü takip etmeyi kolaylaştırıyor.
Daha iyi bir gözlem için şu noktalara dikkat edilmesi öneriliyor:
-
Şehir ışıklarından uzak ve karanlık bir alan seçin.
-
Gökyüzünün mümkün olduğunca geniş bir bölümünü görebileceğiniz bir noktada bulunun.
-
Gözlerinizin karanlığa alışması için yaklaşık 30 dakika bekleyin.
-
Hava tahminini kontrol ederek bulutsuz bir geceyi tercih edin.
-
Meteor yağmurunu izlerken teleskop yerine çıplak gözle gökyüzünü takip edin.
Kasım ayı boyunca gerçekleşecek bu olaylar, astronomi meraklılarına birbirinden farklı gözlem fırsatları sunacak.
#gökyüzü #meteor #süperay
