Türk Devletleri Teşkilatı (TDT), uzay araştırmaları, havacılık ve teknoloji alanlarında üye ülkeler arasındaki iş birliğini artırmak için yeni projeler hazırlıyor. Ankara'da düzenlenen TDT 13. Zirvesi'nin bildirisinde uzay çalışmalarına geniş yer verilmesi, ortak hedeflerin önümüzdeki dönemde daha kapsamlı adımlarla hayata geçirileceğini ortaya koydu.
Geçen yıl yayımlanan Gebele Bildirisi'ne göre uzay ve havacılık konularına daha fazla yer ayrılması, Türk devletlerinin bu alandaki ortak çalışma isteğini güçlendirdi. Uydu üretiminden uluslararası organizasyonlara, gençlik programlarından teknoloji festivallerine kadar birçok başlıkta yeni çalışmalar planlanıyor.
Ortak Türk uydusu 2027'de uzaya gönderilecek
TDT çatısı altında geliştirilen 12U TDT-SAT küp uydusunun üretim süreci tamamlandı. Uydunun gerekli testlerinin 2026 yılı içerisinde son aşamaya ulaştırılması, fırlatmanın ise 2027'nin ikinci yarısında gerçekleştirilmesi planlanıyor.
Kazakistan'daki Baykonur Uzay Üssü'nden gönderilmesi öngörülen uydu, Türk devletlerinin ortak mühendislik ve teknoloji üretim kapasitesini geliştirmeyi amaçlıyor.
Bu kapsamda 6 Ekim'de Antalya'da, TDT bünyesinde uzay sanayisi alanındaki iş birliğini geliştirmeye yönelik ilk çerçeve sözleşme de imzalandı. Üye ülkelerin, TDT-SAT projesinin hayata geçirilmesi için gerekli hukuki, teknik ve düzenleyici süreçleri hızlandırması bekleniyor.
Türk Dünyası Uzay Günleri için hazırlık
Türk Devletleri Teşkilatı, uzay alanındaki ortak çalışmaları uluslararası platformlara taşımak amacıyla "Türk Dünyası Uzay Günleri" etkinliklerini düzenlemeyi hedefliyor.
Uluslararası Uzay Kongresi'nin farklı Türk devletlerinde gerçekleştirilmesi de iş birliğinin önemli başlıkları arasında bulunuyor. 2023 yılında Azerbaycan'ın ev sahipliği yaptığı kongre, 2026'da Türkiye'de düzenlendi. Organizasyonun 2028 yılında ise Özbekistan'da yapılması planlanıyor.
Bu etkinliklerle Türk dünyasının uzay araştırmaları, bilimsel çalışmalar ve ileri teknoloji üretimindeki uluslararası temsilinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
TEKNOFEST ve Uzay Kaşifleri programları büyüyecek
Ortak projelerin bir diğer ayağını gençlere yönelik bilim ve teknoloji eğitimleri oluşturuyor. Türkiye Uzay Ajansı tarafından yürütülen Uzay Kaşifleri Türkiye Uzay Kampı Programı'nın sürdürülmesi ve daha geniş kitlelere ulaştırılması planlanıyor.
Program kapsamında Türk devletlerinden gençlerin uzay bilimlerine ilgisinin artırılması, gelecekte bu sektörde görev alacak nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesi ve ülkeler arasındaki bilimsel dayanışmanın geliştirilmesi hedefleniyor.
TEKNOFEST Havacılık, Uzay ve Teknoloji Festivali de TDT Ankara Bildirisi'nde ortak çalışmaların önemli platformlarından biri olarak yer aldı. Festivalin, gençleri havacılık, teknoloji ve inovasyon alanlarında bir araya getirmeyi sürdürmesi bekleniyor.
7 ülkede 33 bilim merkezi kuruldu
Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3 Vakfı) Yönetim Kurulu Başkanı Elvan Kuzucu Hıdır, TDT'nin TEKNOFEST'e verdiği desteğin ortak bilim ve teknoloji vizyonunun önemli bir parçası olduğunu belirtti.
Türkiye'nin yanı sıra Azerbaycan, Özbekistan, Kırgızistan, KKTC, Moritanya ve Balkanlar'da yürütülen çalışmalar kapsamında 7 ülkede toplam 33 bilim merkezine ulaşıldığını aktaran Kuzucu Hıdır, bu merkezlerin bugüne kadar 6,5 milyondan fazla ziyaretçiyi ağırladığını bildirdi.
Bilim merkezlerinde çocukların ve gençlerin araştırma merakının desteklendiğini, Deneyap Teknoloji Atölyeleri'nde uygulamalı eğitimler verildiğini belirten Kuzucu Hıdır, TEKNOFEST'in de gençlerin geliştirdikleri projeleri hayata geçirmelerine fırsat sunduğunu ifade etti.
Türk dünyasında uzay teknolojileri için yeni dönem
TDT Ankara Bildirisi'nde yer alan kararlar, üye ülkelerin uzay çalışmalarını ortak üretim ve sanayi iş birliğiyle geliştirmeyi amaçladığını gösteriyor.
2027'nin ikinci yarısında fırlatılması planlanan 12U TDT-SAT uydusu, Türk Dünyası Uzay Günleri projesi ve gençlere yönelik eğitim programları bu hedefin öne çıkan adımları arasında yer alıyor. Türk devletleri, ortak bilimsel çalışmalar ve teknoloji yatırımlarıyla uzay alanındaki kapasitelerini geliştirmeyi hedefliyor.
#türkdünyası #uzayteknolojileri #tdtsat
